Çocuğun gelişim sürecinde erken fark edilen küçük ipuçları, daha sonra ortaya çıkabilecek öğrenme güçlüğü, otizm, dikkat eksikliği veya gelişim geriliği gibi durumların önüne geçmek için büyük bir fırsattır. Erken fark edilen gelişimsel farklılıklar, erken müdahale sayesinde çocuğun potansiyelini daha sağlıklı bir şekilde ortaya çıkarmasını sağlar.
Peki, aileler çocuklarının gelişim sürecini izlerken nelere dikkat etmeli? Hangi belirtiler göz ardı edilmemeli?
12 aylıkken hâlâ hiç kelime söylemiyorsa
2 yaşına geldiğinde iki kelimelik cümle kuramıyorsa
Konuşması yaşıtlarına göre belirgin şekilde anlaşılamıyorsa
bu durumlar, dil gelişimiyle ilgili destek ihtiyacına işaret edebilir.
İsmi söylendiğinde tepki vermemesi
Göz teması kurmaktan kaçınması
Yaşıtlarıyla oyun kurmaması veya yalnız oynamayı tercih etmesi
gibi davranışlar otizm spektrum bozukluğu gibi sosyal iletişimle ilgili durumların erken göstergesi olabilir.
Başını tutmada, oturmada, emeklemede gecikmeler
Yürüyüşte dengesizlik, parmak ucunda yürüme
Düşme, takılma gibi durumların sık yaşanması
gibi belirtiler fiziksel gelişim geriliğini gösterebilir. Bu durumlarda fizyoterapi desteği gerekebilir.
Uzun süre bir etkinlikte kalamama
Çok kolay dikkat dağılması
Yönergeleri takip etmekte zorlanma
özellikle dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) belirtileri olabilir.
Bazı çocuklar belirli seslere, dokulara ya da ışıklara karşı aşırı hassas olabilir. Aksine bazıları da çevreye karşı aşırı tepkisiz kalabilir. Bu gibi duyusal hassasiyetler, duyu bütünleme terapisi ihtiyacını gösterebilir.
Aileler, çocuğun en fazla zaman geçirdiği kişilerdir ve değişiklikleri en önce fark edenlerdir. “Bir gariplik var ama adlandıramıyorum” hissi dahi bir uzmana danışmak için yeterli bir sebeptir.
Umut Pınarı Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi olarak Denizli’de, ailelerin çocukları hakkında endişe duyduğu her durumda gelişim değerlendirme, RAM yönlendirme ve bireysel eğitim planlaması hizmetleri sunuyoruz.
Erken fark edilen farklılıklar, erken müdahale ile avantaja dönüşebilir.